Tài liệu tham khảo: PNT, Đờ Y Đi
Dấu hiệu DVĐT
Tình huống: trẻ/ người già đang khỏe mạnh, đang ăn/ chơi/ bú,… → đột ngột bị sặc sụa (HC xâm nhập)/ Ho sặc sụa từng đợt mạn tính
Hội chứng xâm nhập
- Ho sặc sụa: phản xạ đầu tiên giúp tống dị vật, khi mà ko thể ho là dị vật đã tắc hoàn toàn → làm thủ thuật tống dị vật đường thở ngay lập tức tại hiện trường
- Khó thở, thở rít thanh quản: vì có dị vật làm hẹp đường thở
- BN ko nói được, hốt hoảng bịt cổ
- Tím tái, mặt đỏ bừng
- Ngưng thở
Nguyên nhân:
- Có vật lạ trong đường thở; hóc xg, trẻ em đang bú bị sặc sữa, nuốt đồ chơi, ăn cười nói giỡn nên rớt vô
- BN từng bị đột quỵ, tai biến nên cơ yếu, răng giả, pin, bánh mì,…
Lưu đồ sơ cứu DVĐT
graph TD; E[TRẺ HO SẶC] --> A E[TRẺ HO SẶC] --> C A[TRẺ TỈNH, HỒNG HÀO KHÔNG KHÓ THỞ] --> B[Giữ trẻ yên, trấn an và kêu trẻ cố gắng ho nhiều nhất có thể]; B -->|Ko cải thiện TC Dị vật chưa được tống ra ngoài| D[Sơ cứu tại chỗ Vỗ lưng ấn ngực / Thủ thuật Heimlich]; C[TRẺ KO HO ĐƯỢC NỮA KHÓ THỞ, TÍM TÁI, KHÓC YẾU / NGƯNG THỞ]--> D;
Thủ thuật Vỗ lưng ấn ngực và Thủ thuật Heimlich
Mục đích: tăng áp lực đột ngột trong ngực → tống được dị vật khỏi đường thở
| Thủ thuật Vỗ lưng ấn ngực | Thủ thuật Heimlich |
|---|---|
| Trẻ <1t | Trẻ >1t |
| - Trẻ đang nằm ngửa → dùng tay T, 3 ngón 123 cầm ở hàm hết mặt (giữ cho chặt ko là bé bay xuống đất luôn đó), cánh tay để trên ng trẻ → lật bé nằm xuống ở trên đùi của mình, chúi bé xuống dưới - Vỗ mạnh dứt khoát từ sau ra trước, hướng lên phía trên 5 lần bằng gót bàn tay vào giữa 2 xg bả vai, ko cần sợ bé đau mà cứ làm tiếp  - Dùng tay P, 3 ngón 123 cầm ở cổ, lật trẻ ngửa trở lại - Kiểm tra miệng: có dị vật rớt ra chưa? + Đánh giá còn khó thở, tím tái ko? - Ấn ngực 5 cái bằng 2 ngón 23 ở dưới đường nối liên vú 1 khoát ngón tay (ko phải chọt), ấn thẳng vô ko có ấn xéo  Nếu vẫn chưa tỉnh → lật ngược vỗ tiếp (6-10 lần) Làm tới khi nào bé khóc to thì dừng | - đứng sau lưng, phải đứng cao hơn BN (BN cao hơn thì mình phải đứng lên ghế) - Nếu ko ôm hết → đặt BN nằm, lúc BN hít vào thì ấn vào y chang như ép tim, ở vị trí mũi kiếm, quỳ 2 bên bụng, trên BN - Lòn dưới 2 tay BN đưa ra bụng; 1 tay nắm như nắm đấm (úp bàn tay xuống nắm lại), 1 tay chụp, đẩy lưng BN sát vào ngực mình - Vị trí đặt: ngay dưới mũi kiếm xg ức - Dựt nhanh và mạnh, dứt khoát, từ trước ra sau, hướng lên phía trên 5 lần - Đánh giá BN - Vỗ lưng giữa 2 xg bả vai 5 cái  Nếu ko tống đc dị vật thì làm tiếp cho đến khi tống đc dị vật ra ngoài (BN thở đc, hết cảm giác khó chịu) (6-10 lần) |
| Nếu trẻ ngưng tim ngưng thở → tiến hành CPR | Nếu trẻ ngưng tim ngưng thở → tiến hành CPR |